Neidio i'r prif gynnwy

Cymhwystra ar gyfer y brechlyn

Mae Cymru yn dilyn cyngor y Cyd-bwyllgor ar Imiwneiddio a Brechu (JCVI) ar gymhwystra sy'n seiliedig ar dystiolaeth ynghylch pwy sy'n wynebu'r risg fwyaf o salwch difrifol a marwolaeth o COVID-19.  

Oedolion 

Mae pob oedolyn 18 oed a throsodd bellach wedi cael cynnig dau ddos o'r brechlyn yng Nghymru.  

Gall unrhyw un nad yw wedi cael ei frechiad hyd yma gysylltu â'r bwrdd iechyd i gael apwyntiad. Byddant hefyd yn gallu rhoi gwybodaeth i chi am ganolfannau cerdded i mewn os ydynt ar gael yn eich ardal. 
 

Cliciwch ar ddolen y bwrdd iechyd priodol yma.

Ni ddylech fynd i apwyntiad brechu os oes gennych symptomau COVID-19 neu os ydych yn: 

  •  hunanynysu
  •  aros am ganlyniad prawf COVID-19 neu 
  •  o fewn 4 wythnos i gael prawf COVID-19 positif neu symptomau

 

Plant a phobl ifanc 

Dylai plant a phobl ifanc 5 i 17 oed nad ydynt yn wynebu risg uwch o salwch difrifol o haint COVID gael cynnig eu dos cyntaf a'u hail ddos o frechlyn Pfizer 12 wythnos ar wahân.   

Mae plant a phobl ifanc 5-17 oed sydd â rhai cyflyrau iechyd yn wynebu risg uwch o gymhlethdodau o COVID-19 ac argymhellir eu bod yn cael 2 ddos o frechlyn COVID-19 a hynny 8 wythnos ar wahân. Mae'r rhain yn cynnwys:  

  • canserau (fel lewcemia neu lymffoma)  
  • diabetes  
  • problemau difrifol gyda'r galon  
  • cwyn gyda’r frest neu anawsterau anadlu, gan gynnwys asthma a reolir yn wael  
  • clefyd yr arennau, yr afu/iau neu'r perfedd  
  • imiwnedd is oherwydd afiechyd neu driniaeth (meddyginiaeth steroid, cemotherapi neu radiotherapi)  
  • trawsblaniad organ  
  • niwroanabledd neu gyflwr niwrogyhyrol  
  • anabledd dysgu difrifol neu ddwys  
  • Syndrom Down  
  • problem gyda’ch dueg, e.e. afiechyd y crymangelloedd, neu mae eich dueg wedi cael ei thynnu  
  • epilepsi  
  • problemau genetig difrifol  

I gael rhagor o wybodaeth ewch i'r Llyfr Gwyrdd COVID-19: y llyfr gwyrdd, pennod 14a - GOV.UK.

 

Sut ydw i'n cael y brechlyn os ydw i'n blentyn neu berson ifanc sy'n gymwys?

Nid oes angen ffonio eich meddyg teulu i ofyn am apwyntiad. Bydd eich bwrdd iechyd yn cysylltu â chi ynghylch pryd a ble y gallwch gael eich brechu.
Bydd hyn yn amrywio yn dibynnu ar ble rydych yn byw yng Nghymru, ond mae'n debyg y bydd mewn canolfan frechu neu leoliad ysgol. 

Ni ddylech fynd i apwyntiad brechu os ydych yn: 

  • hunanynysu
  • aros am ganlyniad prawf COVID-19 neu os oes gennych symptomau

Os nad ydych mewn grŵp sy'n wynebu risg uwch o salwch difrifol o COVID-19 mae angen i chi aros 12 wythnos yn dilyn haint COVID cyn cael eich brechlyn. Gellir lleihau'r bwlch i 8 wythnos mewn pobl ifanc iach o dan 18 oed os bydd y Prif Swyddog Meddygol yn gwneud hyn yn ofynnol i leihau'r trosglwyddo neu orfod mynd i'r ysbyty.

Mae angen i chi aros am 4 wythnos yn dilyn haint COVID cyn brechu os ydych mewn grŵp sy'n wynebu risg uwch o salwch difrifol o COVID-19.

I gael rhagor o wybodaeth ewch i'r Llyfr Gwyrdd COVID-19: y llyfr gwyrdd, pennod 14a - GOV.UK.

 

Brechu COVID-19 ac unigolion sy’n ddifrifol imiwnoataliedig – trydydd prif ddos

Efallai na fydd pobl a oedd yn ddifrifol imiwnoataliedig (system imiwnedd wan iawn oherwydd cyflwr meddygol neu driniaeth feddygol) pan gawsant y dos cyntaf neu'r ail ddos o frechlyn COVID-19 wedi dangos ymateb imiwnedd da i'r brechlyn. 

Mae'r JCVI wedi argymell y bydd angen i'r unigolion hyn 5 oed a throsodd gael trydydd dos sylfaenol o'r brechlyn COVID-19. Mae'r rhain yn cynnwys y rhai sydd wedi cael neu sydd â:

  • chanserau'r gwaed (fel lewcemia neu lymffoma)
  • imiwnedd is oherwydd triniaeth (fel meddyginiaeth steroid dos uchel, therapi biolegol, cemotherapi, radiotherapi)
  • imiwnedd is oherwydd anhwylderau'r system imiwnedd a etifeddwyd
  • trawsblaniad organ neu drawsblaniad mêr esgyrn
  • clefyd sy'n effeithio ar y system imiwnedd (fel HIV a reolir yn wael)
  • clefyd neu driniaethau eraill (ar sail cyngor gan arbenigwr)

Nid yw'r trydydd dos hwn yn bigiad atgyfnerthu – mae’n ddos ychwanegol o frechlyn sy'n ceisio cynyddu lefelau amddiffyniad i'r unigolion hyn. Mae unigolion imiwnoataliedig sy'n 12 oed a throsodd yn gymwys i gael pigiad heb fod yn gynt na 3 mis ar ôl eu trydydd prif ddos. Yna maent yn gymwys i gael pigiad atgyfnerthu ychwanegol tua chwe mis yn ddiweddar (ac nid cyn tri mis). 

I gael rhagor o wybodaeth ewch i'r Llyfr Gwyrdd COVID-19: y llyfr gwyrdd, pennod 14a - GOV.UK.

 

Rhaglen pigiad atgyfnerthu COVID-19

Argymhellodd y JCVI raglen pigiad atgyfnerthu COVID-19 gan ddechrau yn hydref 2021. Dyma'r grwpiau cymwys ar gyfer ymgyrch pigiad atgyfnerthu’r hydref:

  • pob oedolyn dros 18 oed
  • menywod beichiog
  • plant a phobl ifanc 16 i 17 oed
  • plant a phobl ifanc 12 i 15 oed sydd mewn grŵp risg glinigol neu sy'n gyswllt aelwyd rhywun imiwnoataliedig
  • plant a phobl ifanc 12 i 15 oed sy'n ddifrifol imiwnoataliedig ac sydd wedi cael trydydd prif ddos

Mae rhaglen pigiad atgyfnerthu COVID-19 ychwanegol wedi'i hargymell gan y JCVI dan ddechrau yng ngwanwyn 2022. Dyma'r grwpiau cymwys ar gyfer ymgyrch pigiad atgyfnerthu'r gwanwyn: 

  • pob oedolyn 75 oed a throsodd 
  • preswylwyr mewn cartrefi gofal i bobl hŷn 
  • y rhai 12 oed neu drosodd sydd â system imiwnedd wedi'i gwanhau 

Os ydych yn gymwys i gael pigiad atgyfnerthu yn y gwanwyn byddwch yn cael cynnig hyn rhwng mis Mawrth a mis Mehefin 2022, tua chwe mis (ac nid cyn tri mis) ar ôl eich dos diwethaf o'r brechlyn. 

Nid oes angen i chi fod wedi cael pigiad atgyfnerthu i fod yn gymwys. Os nad ydych wedi cael eich pigiad atgyfnerthu cyntaf cyn mis Mawrth 2022 yna dim ond pigiad atgyfnerthu'r gwanwyn fydd ei angen cyn yr hydref. 

Bydd apwyntiadau ar gyfer y rheiny yn cael eu trefnu gan eich bwrdd iechyd yn unol â'r cyngor diweddaraf gan y JCVI ac yn unol ag oedran a natur agored i niwed clinigol.   

Os ydych yn gymwys i gael brechlyn atgyfnerthu COVID-19, bydd eich bwrdd iechyd yn cysylltu â chi ar gyfer apwyntiad. Arhoswch i rywun gysylltu â chi. Fe'ch cynghorir i dderbyn yr apwyntiad a gynigir a'i flaenoriaethu cyn gweithgarwch arall lle y bo'n bosibl. 

Mae gwybodaeth am sut i gysylltu â'ch bwrdd iechyd ar gael yn y ddolen isod:

Cael eich brechlyn COVID-19 | LLYW.CYMRU